Erwin: Deze week schrijft Menno over oktober als maand van prachtig verval, van verkleurende populieren en koningsvarens tot paddenstoelen, ganzen en egels die hun winterslaap voorbereiden. Liever luisteren? In aflevering #244 praten we erover.
Oktober als maand van prachtig verval
Populieren verliezen als eerste bomen hun bladgroen. Dat wil zeggen, ze breken chlorofyl af om de grondstoffen in een volgend seizoen her te gebruiken. Voor ons levert da t een prachtig kleurenspektakel op van de resterende rood-bruin-gele kleurpigmenten. Minder kleurrijk, maar minstens zo mooi van vorm is in deze tijd het verval van de bloeiwijzen van het harig wilgenroosje. Imposante stengels met verwarde resten van vruchtpluizen. Afbraak, maar met de belofte van een nieuwe bloeiperiode in het late voorjaar. Vlak naast elkaar onder een eik twee koningsvarens. De een nog groen als in de zomer, de ander al helemaal in geel en roodbruine tinten. Een verwarrend beeld, om nog lang over te peinzen.
Planten blijven in oktober bloeien. Natuurlijk de hele jaar door bloeiers als madeliefje en dagkoekoeksbloem. Anderen zetten al door v anaf mei, zoals duizendblad, gewone berenklauw en rode klaver. Maar dan kom je ineens een plek met de verwant en relatief late klaversoort het hazenpootje tegen. Wat een elegante verschijning. Het blijft nu elke dag lonen om naar paddenstoelen uit te kijken. Er zijn er deze maand nog net wat meer dan in de andere topmaand september. Onder de bomen vallen de groepen goudgele zwavelkoppen op. En in het weiland verschillende russula’s, parasolzwammen en ammonieten. Pas op met die ammonieten, sommige lijken op veldchampignons maar zijn onze giftigste paddenstoel de groene knolammmoniet. Ineens zie je langs het fietspad de geschubde inktzwam verschijnen. En in het weiland kom je zomaar schoonheden als de plooirokjes tegen. Of even later een heel subtiel paddenstoeltje. Dat bleek het izabelkleurige breeksteeltje te zijn. Dan kan de dag niet meer stuk.
Vogels hoor je niet veel meer, of het moeten groepen overvliegende grauwe en kolganzen zijn. En natuurlijk lawaaiige vaste bewoners als de groene specht en gaaien. Af en toe in de schemering een wolk overvliegende spreeuwen, altijd goed voor een glimlach. De vaste tuinvogelbezetting beg int zich iets meer te interesseren voor de pindakaasbollen. En het is grappig om te zien hoe kool- en pimpelmezen weer vreselijk moeten wennen aan de zonnepitbak die weer aan het venster hangt. Alsof ze zich daarop niet in het voorjaar ongeduldig en elkaar verdringend op gestort hadden. Van de zoogdieren is weinig te merken, met uitzondering van de egelbevolking. Die verraden hun aanwezigheid door het dagelijks grondig legen van de bak met eiwitrijk kattenvoer in hun voerhuis. En maken het ook weer spannend. Wanneer blijft het voer liggen , en zijn ze aan hun winterslaap begonnen?
Vond je dit een waardevolle nieuwsbrief? Deel hem met iemand die ook graag stilstaat bij wat er buiten gebeurt.
Nog geen lid? Elke week de nieuwsbrief in je inbox en de podcast in je feed, gratis.
🍄 Welke paddenstoel kwam jij deze week tegen?
Zwavelkop, parasolzwam of een piepklein breeksteeltje: op de gratis maandpagina’s van het Natuurwandeldagboek lees je wat er nu buiten te zien is, en in de app noteer je je eigen vondsten, tot 25 waarnemingen gratis.
Liever op papier? Menno’s Natuurwandeldagboek: twaalf maanden noteren wat je buiten tegenkomt. Boek €24,95 + €4,95 verzending, of de bundel met een jaar app voor €79. Verschijnt in het voorjaar van 2027, verzending binnen Nederland.
Podcast en nieuwsbrief blijven gratis. Tot de volgende keer! Menno en Erwin